Мінадукацыі Літвы назвала парушэннем акадэмічнай свабоды рашэнне Беларусі прызнаць ЕГУ “экстрэмісцкай арганізацыяй”

16 красавіка, Позірк. Як “грубае парушэнне акадэмічнай свабоды, адмаўленне аўтаноміі ўніверсітэтаў, а таксама абмежаванне правоў і свабод чалавека” расцаніла Міністэрства адукацыі, навукі і спорту Літвы “беспрэцэдэнтнае рашэнне Вярхоўнага суда Беларусі” абвясціць Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт (ЕГУ), што працуе ў Вільнюсе, “экстрэмісцкай арганізацыяй”.

“Заклікаем акадэмічную супольнасць Літвы і міжнародную акадэмічную супольнасць адназначна і ясна асудзіць гэтае рашэнне як несумяшчальнае з асноватворнымі прынцыпамі акадэмічнай свабоды і правоў чалавека, выказаць цвёрдую і недвухсэнсоўную падтрымку супольнасці ЕГУ і актыўна абараняць акадэмічную свабоду як фундаментальную каштоўнасную ўстаноўку акадэмічнай супольнасці, якая не можа быць абмежаваная палітычнымі рашэннямі ці ідэалагічнымі інтарэсамі”, —прыводзіць ведамства словы міністра Рамінты Папавене.

У заяве адзначаецца, што ЕГУ, працуючы ў Літве “ва ўмовах выгнання”, ставіць перад сабой мэту “развіваць грамадзянскую супольнасць праз сучасную адукацыю ў галіне свабодных мастацтваў і гуманітарных навук”. Універсітэт створаны для таго, каб даваць “магчымасць атрымання якаснай вышэйшай адукацыі студэнтам з Беларусі і больш шырокага рэгіёну Усходняй Еўропы”.

Міністэрства мае намер звярнуцца “ў Еўрапейскую камісію і да адказных за вышэйшую адукацыю міністраў дзяржаў Еўрасаюза з заклікам праявіць салідарнасць і сумесна асудзіць гэтыя дзеянні, скіраваныя супраць акадэмічнай супольнасці”.

15 красавіка міністр замежных спраў Літвы Кястуціс Будрыс назваў “абуральным” рашэнне Мінска абвясціць ЕГУ “экстрэмісцкай арганізацыяй”. “Гэта чарговы варожы акт рэжыму [Аляксандра] Лукашэнкі супраць Літвы і ЕС. Мы гатовыя падтрымаць супольнасць ЕГУ”, — падкрэсліў ён.

Асудзілі згаданае рашэнне беларускіх уладаў Еўрапейская служба знешніх дзеянняў, а таксама знешнепалітычныя ведамствы Украіны, Швецыі, Эстоніі.

14 красавіка Вярхоўны суд прызнаў “экстрэмісцкімі” замежную арганізацыю “Еўрапейскі гуманітарны універсітэт” і структурныя падраздзяленні, якія ўваходзяць у яе склад. Пра гэта абвясціў Дзмітрый Брылёў — начальнік упраўлення Генеральнай пракуратуры, якая звярнулася ў суд з адпаведнай заявай на падставе закона “Аб супрацьдзеянні экстрэмізму”.

Наглядны орган паведаміў пра забарону дзейнасці ЕГУ “з выкарыстаннем сімволікі і атрыбутыкі” на тэрыторыі Беларусі.

“Універсітэт — свайго роду беларуская ВНУ ў выгнанні, гэтак яны сябе пазіцыянуюць, — аказвае метадычную, фінансавую ды іншую дапамогу прадстаўнікам радыкальна палітызаваных груповак, а таксама дэструктыўных замежных няўрадавых арганізацый, яго выкарыстоўваюць спецслужбы некаторых суседніх краін, каб нанесці шкоду інтарэсам Беларусі ў гуманітарнай, інфармацыйнай і палітычнай сферах”, — заявіў Брылёў.

ЕГУ, паводле сцвярджэння спікера, “выкарыстоўваюць і для таго, каб прасунуць альтэрнатыўныя трактоўкі гістарычных, культурных ды іншых падзей для дасягнення сваіх мэтаў”. Універсітэт нібыта “ўзаемадзейнічае з прадстаўнікамі экстрэмісцкіх і нават тэрарыстычных арганізацый”.

Паколькі праца ўніверсітэта “спалучаная з замахамі на суверэнітэт Беларусі, асновы канстытуцыйнага ладу і грамадскую бяспеку”, а “злачынныя дзеянні шэрагу яго выкладчыкаў і выпускнікоў пацверджаныя матэрыяламі крымінальных спраў пра распальванне сацыяльнай варожасці і варажнечы, пра заклікі да мер абмежавальнага характару, а таксама пра здзяйсненне іншых цяжкіх і асабліва цяжкіх злачынстваў”, суд дапусціў неадкладнае выкананне прынятага рашэння.

Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт быў заснаваны ў Мінску ў 1992 годзе. 27 ліпеня 2004 года Міністэрства адукацыі Беларусі анулявала ліцэнзію ЕГУ на аказанне адукацыйных паслуг, пасля чаго дзейнасць універсітэта была адноўленая ў Літве.

ЕГУ быў заснаваны “з мэтай надання адукацыі студэнтам з Беларусі і больш шырокага рэгіёна Усходняй Еўропы”. Студэнты атрымліваюць акрэдытаваны дыплом Еўрапейскага саюза, які адкрывае магчымасці для прафесійнага і акадэмічнага развіцця па ўсёй Еўропе і па-за яе межамі, гаворыцца на сайце ЕГУ.