Паводле сцвярджэння Лукашэнкі, Меланія Трамп перадала праз яго Пуціну спіс вывезеных у РФ украінскіх дзяцей

20 сакавіка, Позірк. Першая ледзі Меланія Трамп, паводле сцвярджэння Аляксандра Лукашэнкі, перадала яму праз дэлегацыю ЗША “спіс дзяцей, якія нібыта ў выніку вайны ва Украіне згубіліся ў Расіі”.

“Каб пры сустрэчы з [прэзідэнтам РФ] Уладзімірам Пуціным я перадаў гэты спіс, пагаварыў з ім, каб мы знайшлі ў Расіі гэтых дзяцей, якія ўцяклі ад вайны, хутчэй за ўсё. Знайшлі і аддалі Украіне, калі дзеці гатовы і там гатовы іх узяць на ўтрыманне”, — заявіў ён дзяржСМІ 20 сакавіка.

“Гэта ж не проста [прэзідэнту Украіны Уладзіміру] Зяленскаму аддаць. Яму абыякавыя гэтыя дзеці. Калі б былі патрэбныя, дык даўно б ужо скончыў гэтую вайну, — працягнуў Лукашэнка. — Калі Меланія просіць (гэта ў развіццё таго ліста, які яна калісьці перадала Пуціну наконт дзяцей), я гэтую пазіцыю старэйшаму брату давяду, не пытанне”.

Аднак “змагацца за гэта” Лукашэнка не мае намеру: “Бо я не ведаю, ёсць гэтыя дзеці ці няма, праўда гэта ці не і хто перадаў гэтыя спісы. Гэта мне не складана — я перадам, пагаворым на гэтую тэму”.

У сакавіку 2023 года Міжнародны крымінальны суд (МКС) у Гаазе выдаў ордар на арышт Пуціна і дзіцячага амбудсмена Марыі Львовай-Бяловай у сувязі з незаконным перамяшчэннем дзяцей з акупаваных РФ тэрыторый Украіны.

У верасні 2024 года кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення (НАУ) Павел Латушка паведамляў, што, паводле даных НАУ, дэпартацыю на тэрыторыю Беларусі зазналі больш за 3,5 тыс. украінскіх дзяцей з больш чым 20 населеных пунктаў, якія знаходзяцца на акупаваных РФ тэрыторыях Украіны.

Удакладнялася, што ў чэрвені і лістападзе 2023 года члены НАУ перадалі сабраныя матэрыялы непасрэдна прадстаўнікам офіса пракурора МКС: сведчанні незаконнага перамяшчэння ўкраінскіх дзяцей і факты іх прымусовай інтэграцыі ў беларускі і расійскі сацыяльна-культурны асяродак.

У апублікаваным у кастрычніку 2024 года дакладзе “Скрадзенае дзяцінства” паведамлялася, што рэжым Лукашэнкі “перамяшчае, ідэалагічна апрацоўвае, перавыхоўвае і мілітарызуе” дзяцей з акупаваных тэрыторый Украіны ў межах палітыкі РФ па “знішчэнні ўкраінскай нацыянальнай і культурнай ідэнтычнасці”.

Афіцыйны прадстаўнік МКС Фадзі эль-Абдала ў кастрычніку 2024 года паведаміў, што, нягледзячы на тое, што Беларусь не далучылася да Рымскага статута МКС, рэжым Лукашэнкі можа быць прыцягнуты да адказнасці за датычнасць да дэпартацыі ўкраінскіх дзяцей з акупаваных Расіяй тэрыторый.

У жніўні 2025 года Меланія Трамп перадала Пуціну асабісты “ліст міру” праз Дональда Трампа на іх перамовах на Алясцы. У пасланні першая лэдзі ЗША заклікала абараніць дзяцей, якія пакутуюць ад канфліктаў, і спыніць вайну дзеля будучыні дзяцей Украіны і РФ. У кастрычніку таго ж года яна паведаміла, што восем дзяцей (сем украінскіх, якія падчас вайны апынуліся ў РФ, і адна дзяўчынка з Расіі, якая знаходзілася ва Украіне) уз’ядналіся з сем’ямі.

19 сакавіка гэтага года Савет ЕС “настойліва заклікаў” Расію і Беларусь “неадкладна забяспечыць бяспечнае і безумоўнае вяртанне ва Украіну ўсіх незаконна дэпартаваных і перамешчаных украінскіх дзяцей і іншых грамадзянскіх асоб”.

Варта адзначыць, што 12 сакавіка 2026 года Міжнародны крымінальны суд у Гаазе пачаў расследаванне паводле матэрыялаў Літвы аб здзяйсненні рэжымам Лукашэнкі трансгранічных злачынстваў супраць чалавечнасці (ідэя належыць НАУ). Офіс пракурора МКС адкрыў гэта расследаванне, паколькі прыйшоў да наступнай высновы: “Існуюць разумныя падставы лічыць, што злачынствы, якія падпадаюць пад дзеянне Рымскага статута МКС, былі здзейснены як мінімум часткова на тэрыторыі Літвы”. Апошняя, у адрозненне ад Беларусі, з’яўляецца ўдзельніцай МКС.

Рашэнне публічна падтрымалі кіраўнікі МЗС Літвы, Эстоніі і Украіны.