Марына Золатава: У гомельскай калоніі застаюцца дзясяткі цудоўных жанчын, месца іх зусім не там, а побач з блізкімі

11 студзеня, Позірк. Першы запіс у “Фэйсбуку” пасля свайго вызвалення зрабіла 11 студзеня былы галоўны рэдактар партала tut.by, экс-палітзняволеная Марына Золатава.

Яна падзякавала ўсім людзям, якія паспрыялі яе выхаду на волю. “Якім чынам гэта ўсё ж такі адбылося? Тысяча пытанняў. Адно зразумела: цягам усяго гэтага часу пра нас памяталі, пра нас турбаваліся і працавалі над тым, каб мы выйшлі на волю. Бо ў калоніі не заўсёды ў гэта верыш”.

“Яшчэ я бясконца ўдзячная ўсім, хто сустракаў нас ва Украіне і Польшчы. Столькі ўвагі, цяпла, падтрымкі і дабрыні. Адвыкла за гэты час. Хоць… Ведаеце, у турме сутыкаешся як з самымі агіднымі бакамі чалавечай натуры, так і з самымі выдатнымі. І гэта таксама асобная тэма. У турме чалавек становіцца самім сабой — без прыкрас, прытворства і знешняга глянцу. І ты адразу бачыш усё лепшае і горшае ў ім”, — адзначыла журналістка.

Золатава звярнула ўвагу, што “ў гомельскай калоніі на вуліцы Антошкіна Новы год сустракалі дзясяткі выдатных жанчын”: “Многіх я ведаю асабіста. Многіх, але не ўсіх. Але ведаю дакладна, што іх месца зусім не там, а побач з іх блізкімі. Якія кожны дзень, кожнае імгненне чакаюць і спадзяюцца. Як і яны самі — чакаюць і спадзяюцца”.

“Мая выдатная Міла [Чэкіна]. Ты і раней была для мяне беспярэчным аўтарытэтам, а цяпер я табой бязмерна ганаруся і захапляюся. Самы добры і моцны, самы мілы і пазітыўны чалавек, у якога ў запасе заўсёды знойдзецца адпаведны жарт, вясёлая гісторыя, верш Бродскага або Цвятаевай (і не толькі)”, — адзначыла былая палітзняволеная.

“Таня Кузіна і Валерыя Касцюгова, — дадала яна. — У жніўні 2023 года нас разам этапавалі на Антошкіна з Валадаркі. Два тыдні ў карантыне з гэтымі прыгожымі і разумнымі жанчынамі — незабыўна. Пацешна, што, пераапрануўшыся ў ружовыя каланійскія сукеначкі і павязаўшы хусткі, яны выглядалі гэтак жа вытанчана і высакародна, як і ў ранейшым “мірным” жыцці. Нават у страі па дарозе на фабрыку, у целазе і дажджавіку, Валерыя прымудраецца трымаць каралеўскую выправу — сапраўдная лэдзі з вялізнымі карымі вачыма і ўзрушаюча прыгожай сівізной. 17 сакавіка 2023 года ў Мінскім гарадскім судзе агучылі прысуды чатыром жанчынам: атрымалася 44 гады на чацвярых. Нам з Мілай па 12, а Тані і Валерыі па “дзесятцы”. З чацвярых на волі толькі я”.

Золатава нагадала, што ў зняволенні таксама застаюцца праваабаронца Марфа Рабкова і журналістка Кацярына Андрэева (Бахвалава): “Абедзве за кратамі знаходзяцца ўжо больш за пяць гадоў. Марфе далі 15 гадоў (!), Каці — “усяго” 8. Каця-Каця-Каця, чаму ты не ехала з намі ў адным аўтобусе? Загадка”.

“Анечка Аблаб — чалавек, які можа падбадзёрыць і суцешыць любога. Прамяністыя вочы — гэта менавіта пра Аню. Дома яе чакаюць тры сыны. Тэрмін? 11 гадоў”, — падкрэсліла журналістка.

“Харызматычнай і таленавітай Яне Пінчук далі 12 гадоў. Яна сядзіць ужо больш за чатыры гады. Ірачка Злобіна. Бачыць яе ўсмешку — узнагарода. Таксама пяць гадоў за кратамі. А ўсяго тэрмін — дзевяць. У праваабаронцы Насты Лойкі тэрмін меншы — “сямёра”. Але яна ўжо паўгода знаходзіцца на ПКТ. Легендарная Воля Брыцікава, так хацелася з ёй пазнаёміцца. Пазнаёмілася на Антошкіна. Пакуль Воля была ў калоніі, у яе памерла мама. Так, многія даведваліся пра страту блізкіх у калоніі або ў СІЗА”, — адзначыла Золатава.

Таксама яна звярнула ўвагу, што за кратамі са шматгадовымі прысудамі знаходзяцца жанчыны ва ўзросце: “70-гадовая Ірына Мельхер, якая атрымала 17 гадоў па “справе Аўтуховіча”, кожны дзень збіраецца дадому. 17 гадоў! У Ірыны Аляксандраўны праблемы са здароўем. Але яна ўсё роўна застаецца нязломнай аптымісткай. Яе “падзельніца” Любоў Рэзановіч маладзейшая — ёй 61, і тэрміну ёй адмералі крыху менш — 15 гадоў”.

“Наташа Мацвеева сядзіць з чэрвеня 2021-га, тэрмін — 14 гадоў. Ні пасылак, ні лістоў, ды і грашовыя пераводы пад забаронай — чалавек знаходзіцца ў спісе “тэрарыстаў”. Цырульнік (ды проста таленавіты чалавек) Насця Кухта, праграміст Таня Карповіч, юрыст Наташа Лашч, адвакат Насця Лазарэнка… Даўно ўжо ўсе швачкі, і якія! З імі мы пазнаёміліся яшчэ ў СІЗА. І пра кожную можна расказаць шмат добрага. А колькі іншых жанчын!” — напісала журналістка.

Паводле яе слоў, жанчыны-палітвязні “строчаць на фабрыцы шэсць (а часам і сем) дзён на тыдзень, разграбаюць снег <…>, цягаюць яго ў мяшках і ўкладваюць “трункамі”, ходзяць на інвентаркі і бульбу, мерзнуць на вывадзе ў сваіх сініх целагах, чакаюць лістоў, пасылак, званкоў”.

“Самае сумнае, што ў калоніі застаюцца жанчыны, у тым ліку пенсіянеркі, якія атрымалі па тры-чатыры гады рэальнага тэрміну за тое, што адпраўлялі пасылкі і лісты палітвязням, якія знаходзіліся ў СІЗА. Многія з іх тых, каму яны дапамагалі, ужо на волі, а яны ўсё яшчэ не. Дзве мае выдатныя карэспандэнткі ехалі са мной з калоніі ў адным аўтобусе, але іншыя ўсё яшчэ там. Алена Вярбіцкая (70 гадоў), Наталля Ладуцька (61), Ганна Стражэвіч (60)…” — адзначыла Золатава.

“Яшчэ больш сумна”, дадала яна, што рэпрэсаваныя паводле палітычных матываў “працягваюць папаўняць шэрагі пастаяльцаў Антошкіна”. “Праз пяць з паловай гадоў. Заязджаюць, напрыклад, за каментарыі, зробленыя ў 2020 годзе. Калі ў 2023 годзе, калі я трапіла ў калонію, у нас у атрадзе было 10 “экстрэмістак”, то да моманту нашага вызвалення/дэпартацыі — 12″, — удакладніла экс-палітзняволеная.

“Ішоў 2026 год. Год беларускай жанчыны”, — канстатавала Золатава.

Марына Золатава была вызвалена і вывезена з краіны ў ліку 123 палітвязняў 13 снежня пасля перамоў у Мінску спецыяльнага пасланніка прэзідэнта ЗША па Беларусі Джона Коўла і Аляксандра Лукашэнкі.