Літва спыніла расследаваць справу пра пасадку ў Мінску самалёта з Пратасевічам на борце, праца працягваецца ў Польшчы

16 кастрычніка, Позірк. Пра спыненне дасудовага расследавання па факце прымусовай пасадкі ў Мінску 23 траўня 2021 года самалёта авіякампаніі Ryanair паведаміла 16 кастрычніка Генеральная пракуратура Літвы.

Згаданы авіялайнер накіроўваўся з Афін у Вільнюс. На борце знаходзіліся на той момант апазіцыйны блогер Раман Пратасевіч і яго сяброўка, расіянка Сафія Сапега. Яны былі затрыманыя, асуджаныя, але пасля памілаваныя.

Сваё рашэнне літоўскі наглядны орган патлумачыў тым, што аналагічнае расследаванне праводзіцца на польскай тэрыторыі. “Сумесная следчая група Літвы і Польшчы прыйшла да высновы, што дасудовае расследаванне і працэс прыцягнення вінаватых да крымінальнай адказнасці будуць працягвацца ў Рэспубліцы Польшча”, — гаворыцца ў паведамленні.

Дасудовае расследаванне было адкрытае паводле арт. 7 КК Літвы, які рэгламентуе крымінальную адказнасць за злачынствы, прадугледжаныя міжнароднымі дамовамі, арт. 100¹ (прымусовае знікненне) і ч. 4 арт. 251 (захоп паветранага судна, судна або іншага сродку грамадскага або грузавога транспарту або стацыянарнай платформы на кантынентальным шэльфе).

Дзяржаўная пракуратура Польшчы таксама распачала расследаванне па факце падману, які заключаўся ў тым, што экіпажу самалёта была перададзеная непраўдзівая інфармацыя — нібыта на борце знаходзілася выбуховае прыстасаванне. На аснове ілжывых звестак пілотаў вымусілі здзейсніць аварыйную пасадку ў Мінску. На думку польскага боку, далей адбыўся “захоп кантролю над самалётам Ryanair, зарэгістраваным у Польшчы”, з “затрыманнем пасажыраў”.

Для спрашчэння расследавання генпракуратуры Літвы і Польшчы “падпісалі пагадненне пра стварэнне сумеснай следчай групы”, краіны “абменьваліся ўсімі данымі”.

“Сёлета было вырашана, што крымінальны пераслед вінаватых за прымусовую пасадку самалёта ў аэрапорце Мінска будзе сканцэнтраваны ў Рэспубліцы Польшча на падставе перададзеных даных, сабраных у ходзе дасудовага расследавання ў Літве. Падазраванымі прызнаны тры грамадзяніны Рэспублікі Беларусь. Рашэннямі Акруговага суда Варшавы ім прызначаныя меры стрымання — арышт на тры месяцы з моманту затрымання”, — гаворыцца ў паведамленні літоўскай пракуратуры.

Інцыдэнт з прымусовай пасадкай самалёта ў траўні 2021 года прывёў да міжнароднага скандалу, у выніку якога над Беларуссю перасталі ажыццяўляць палёты многія еўрапейскія авіякампаніі, а для беларускіх самалётаў усе сумежныя краіны, акрамя Расіі, закрылі неба.

У ліпені 2022 года сфармаваная Саветам ІКАО працоўная група выпусціла справаздачу аб расследаванні інцыдэнту, у якой беларускія ўлады былі абвінавачаныя ў стварэнні ілжывай пагрозы для пасадкі борта і затрымання апанентаў рэжыму.

“Пасля разгляду вынікаў праверкі фактаў Савет ІКАО прызнаў, што пагроза выбуху бомбы на борце FR4978 Ryanair была загадзя непраўдзівай, што падарвала бяспеку рэйса, акрамя таго, гэтая пагроза была даведзеная да лётнага экіпажа на ўказанне высокапастаўленых службовых асоб Беларусі”, — падкрэслівалася ў супольнасці.

Аляксандр Лукашэнка назваў справаздачу па інцыдэнце фальсіфікацыяй. Да гэтага ён рэкамендаваў ІКАО “спусціць усё на тармазах, не лезці ў гушчар”.